Dla osób z ograniczoną mobilnością oraz placówek zajmujących się opieką nad osobami niepełnosprawnymi karta parkingowa stanowi nie tylko udogodnienie, ale często wręcz konieczność. Ułatwia codzienne funkcjonowanie, umożliwiając parkowanie w dogodnych miejscach, blisko wejść do budynków publicznych i instytucji.
Kto może ubiegać się o kartę parkingową?
Karta parkingowa przysługuje zarówno osobom indywidualnym, jak i placówkom zajmującym się opieką nad osobami z ograniczoną zdolnością do samodzielnego poruszania się. W przypadku osób prywatnych, dokument ten jest dostępny dla tych, którzy mają stwierdzone znaczne ograniczone możliwości samodzielnego poruszania się. Oznacza to, że kandydat musi posiadać prawomocne orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności, w którym wyraźnie wskazano potrzebę wydania karty parkingowej.
Dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, dodatkowym kryterium jest posiadanie w orzeczeniu symbolu oznaczającego przyczynę niepełnosprawności, takiego jak:
- 04-O (choroby narządu wzroku),
- 05-R (upośledzenie narządu ruchu),
- 10-N (choroba neurologiczna).
Co istotne, brak odpowiedniego wskazania w orzeczeniu automatycznie uniemożliwia uzyskanie karty. Z kolei placówki mogą ubiegać się o kartę parkingową, jeśli zajmują się opieką, rehabilitacją lub edukacją osób niepełnosprawnych, które mają znacznie ograniczone możliwości samodzielnego poruszania się. W takim przypadku karta jest przypisana do konkretnego pojazdu wykorzystywanego przez daną instytucję.
Jakie dokumenty są potrzebne do uzyskania karty parkingowej?
Proces ubiegania się o kartę parkingową wymaga przygotowania odpowiedniego zestawu dokumentów. Oto lista podstawowych wymaganych materiałów:
- Oryginał prawomocnego orzeczenia potwierdzającego niepełnosprawność – musi być przedstawiony do wglądu w momencie składania wniosku.
- Wniosek o wydanie karty parkingowej – należy go pobrać, wypełnić, ale nie podpisywać w domu. Podpis musi być złożony w obecności urzędnika przyjmującego dokumenty.
- Dowód opłaty za wydanie karty parkingowej – standardowa opłata wynosi 21 zł, którą można uiścić przelewem lub w kasie odpowiedniego urzędu.
- Aktualne zdjęcie osoby ubiegającej się o kartę, o wymiarach 35 mm x 45 mm. Fotografia powinna przedstawiać osobę bez nakrycia głowy i okularów przeciwsłonecznych (wyjątki dotyczą osób z wadą wzroku lub wyznających określone religie).
- Upoważnienie do odbioru karty – jeśli osoba niepełnosprawna nie będzie mogła odebrać karty osobiście.
Dla placówek wymagane są dodatkowo:
- Dowód rejestracyjny pojazdu, do którego przypisana będzie karta parkingowa (do wglądu).
- Oświadczenie o posiadaniu upoważnienia do reprezentowania placówki oraz o prowadzeniu działalności w zakresie opieki, rehabilitacji lub edukacji osób niepełnosprawnych.
Przygotowanie wszystkich dokumentów zgodnie z wymaganiami znacznie przyspieszy procedurę rozpatrywania wniosku i pozwoli uniknąć wezwań do uzupełnienia braków formalnych.
Procedura składania wniosku o kartę parkingową
Uzyskanie karty parkingowej wymaga przejścia przez kilka jasno określonych etapów. Procedura ta, choć z pozoru skomplikowana, jest przejrzysta i ustandaryzowana. Oto krok po kroku, jak przebiega cały proces:
- Przygotowanie wymaganych dokumentów
Na początek należy zgromadzić wszystkie potrzebne dokumenty, o których wspomnieliśmy wcześniej: orzeczenie o niepełnosprawności, wniosek, dowód opłaty oraz aktualne zdjęcie. - Wypełnienie wniosku
Wniosek o wydanie karty można pobrać ze strony internetowej odpowiedniego urzędu lub otrzymać go bezpośrednio w siedzibie powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. Ważne jest, aby nie podpisywać go w domu. Podpis musi być złożony w obecności urzędnika podczas składania dokumentów. - Opłata za wydanie karty
Należy uiścić opłatę w wysokości 21 zł. Można to zrobić przelewem na wskazane konto bankowe lub bezpośrednio w kasie urzędu. W przypadku korzystania z pełnomocnika przy odbiorze karty, konieczne jest wniesienie dodatkowej opłaty skarbowej w wysokości 17 zł (z wyjątkiem, gdy pełnomocnikiem jest małżonek, rodzic lub rodzeństwo). - Złożenie wniosku osobiście
Wniosek należy złożyć osobiście w powiatowym lub miejskim zespole do spraw orzekania o niepełnosprawności. Wyjątek stanowią osoby niepełnoletnie oraz osoby całkowicie lub częściowo ubezwłasnowolnione – w takich przypadkach wniosek składa rodzic, opiekun prawny lub kurator. - Oczekiwanie na decyzję
Po złożeniu wniosku urząd ma 30 dni kalendarzowych na jego rozpatrzenie. W przypadku braków formalnych w dokumentacji wnioskodawca zostanie wezwany do ich uzupełnienia w ciągu 7 dni od otrzymania wezwania. Brak reakcji w tym terminie skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia. - Odbiór karty parkingowej
Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku urząd wysyła pisemną informację o terminie i miejscu odbioru karty parkingowej. Odbioru należy dokonać osobiście, okazując dowód tożsamości. W przypadku niemożności osobistego odbioru, można upoważnić inną osobę – wówczas konieczne jest przedłożenie pisemnego upoważnienia. - Umieszczenie karty w pojeździe
Po odebraniu karty należy umieścić ją w widocznym miejscu za przednią szybą pojazdu, tak aby zabezpieczenia karty, jej numer oraz data ważności były dobrze widoczne. Jeśli pojazd nie posiada przedniej szyby, karta powinna być umieszczona w innym widocznym miejscu w przedniej części pojazdu.
Jakie uprawnienia daje karta parkingowa i jak długo jest ważna?
Karta parkingowa przyznaje szereg uprawnień, które znacząco ułatwiają codzienne funkcjonowanie osobom z ograniczoną mobilnością. Oto najważniejsze z nich:
- Parkowanie na tzw. kopertach – karta uprawnia do parkowania na wyznaczonych miejscach dla osób niepełnosprawnych, zarówno w Polsce, jak i w innych krajach Unii Europejskiej.
- Zwolnienie z opłat parkingowych – w niektórych miastach osoby posiadające kartę parkingową mogą parkować bezpłatnie w strefach płatnego parkowania. Warto jednak sprawdzić te zasady w lokalnym urzędzie, gdyż mogą się różnić w zależności od miasta.
- Możliwość niestosowania się do niektórych znaków zakazu, takich jak:
- Zakaz ruchu w obu kierunkach (B-1),
- Zakaz wjazdu pojazdów silnikowych (B-3),
- Zakaz wjazdu motocykli (B-4),
- Zakaz postoju (B-35),
- Strefa ograniczonego postoju (B-39).
Ważność karty parkingowej zależy od rodzaju wnioskodawcy:
- Dla osób indywidualnych karta jest ważna do końca okresu ważności orzeczenia o niepełnosprawności, ale nie dłużej niż 5 lat.
- W przypadku placówek karta wydawana jest na okres 3 lat.
Po upływie terminu ważności karty należy złożyć nowy wniosek. Co istotne, jeśli karta parkingowa wygasa, a orzeczenie o niepełnosprawności nadal obowiązuje, nie ma potrzeby uzyskiwania nowego orzeczenia – wystarczy odnowić samą kartę.
Dzięki karcie parkingowej osoby z niepełnosprawnościami oraz placówki zajmujące się ich wsparciem zyskują realne ułatwienia w codziennym funkcjonowaniu, co przyczynia się do zwiększenia ich samodzielności i mobilności.
[ Podstawa prawna aktualna na dzień publikacji artykułu ]
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2018 r. poz. 1990 z późn.zm.).
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2014 r. w sprawie wzoru oraz trybu wydania i zwrotu kart parkingowych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1438).